De opleiding journalistiek aan de AP Hogeschool in Antwerpen.

“Hier werkte je tot je doodviel”

Een lange lijst van mensen die gestorven zijn in Struthof
Een lange lijst van mensen die gestorven zijn in Struthof

“Oh my God!” gilt iemand. “Het heeft hier gesneeuwd.” En niet een klein beetje. Het hele landschap is bedekt onder een wit tapijt. Een mooi en sprookjesachtig beeld dat in schril contrast staat met de bestemming. Voor de meesten is dit hun eerste bezoek aan een concentratiekamp. Struthof is een hooggelegen kamp in Frankrijk, chauffeur Dieter moet zijn beste rijvaardigheden bovenhalen.

De kreten en gilletjes “Woow, sneeuw! Straks toch even een gevechtje organiseren!”, “mijn schoenen worden nat” verstommen prompt als de grote toegangspoort uit de mist opdoemt ‘Konzentrationslager Natzweiler Struthof’ staat bovenaan in grote letters, de poort is volledig omwikkeld met prikkeldraad. De harde prikkeldraad, de gure wind en de sneeuw schilderen een pijnlijk tafereel. De mensen die hier gevangen zaten, hebben afgezien.

De gids vertelt de hele geschiedenis van het kamp, in het Frans, wat het voor sommigen moeilijk maakt om te volgen. “Ik versta er niets van, ik kan niet volgen.” De taalbarrière maakt het inderdaad lastig om alles te begrijpen, een groot deel van de impact gaat verloren. “De meesten overleefden hier zes maanden in de zomer en drie maanden in de winter”, zegt de gids. Dat heeft iedereen wel begrepen en de boodschap hakt erin.

Wanneer de groep zich verder naar beneden begeeft, moet iedereen zich vasthouden aan elkaar om niet te vallen. Wetende dat mensen dit dagelijks in deze omstandigheden, blootvoets en bijna naakt moesten doen maakt alles nog meer luguber. Struthof was, in tegenstelling tot Auschwitz, een werkkamp. “De mensen die hier kwamen, werkten tot ze doodvielen. Elke dag van ’s morgens tot ’s avonds in weer en wind en dat bijna zonder eten”, vertelt de gids.

Even verderop wil hij één minuut stilte houden voor alle 22.000 slachtoffers die gevallen zijn in het kamp. Ondertussen begint het opnieuw te sneeuwen en waait de wind genadeloos, de impact wordt nu echt duidelijk.

Natzweiler Struthof was een ongemeen hard kamp, waar mensen werden uitgebuit tot ze er bij neervielen, de onmenselijkheden die hier hebben plaatsgevonden mogen niet vergeten worden.